Voorlezen in de klas: zo maak je er een fijn moment van

Voorlezen in de klas werkt het prettigst als je een vast moment kiest, een verhaal neemt dat bij de groep past en zorgt dat iedereen goed kan luisteren. Laat kinderen af en toe reageren, maar geef het verhaal ook de ruimte. Zo wordt voorlezen een gezamenlijk moment waar de klas naar uitkijkt.

Ook wanneer kinderen zelf al kunnen lezen, blijft voorlezen waardevol. De hele groep kan samen genieten van een verhaal dat voor sommige kinderen nog lastig is om zelfstandig te lezen.

Een vast moment voor voorlezen in de klas

Een voorleesmoment past op verschillende plekken in de schooldag. Begin bijvoorbeeld met een verhaal na de inloop, lees voor na de pauze of sluit de dag ermee af. Een vast moment geeft kinderen iets om naar uit te kijken en maakt het makkelijker om voorlezen een plek op het rooster te geven.

Hoe lang je leest, hangt af van de groep en het verhaal. Ongeveer een kwartier kan een fijne richtlijn zijn, maar een korter moment is ook prima. Zie je dat veel kinderen onrustig worden? Stop dan op een logisch punt en lees later verder. Het boek hoeft niet in één keer uit.

Bij een langer verhaal helpt het om regelmatig verder te lezen. Begin de volgende keer met een korte terugblik: wat gebeurde er ook alweer en waar waren we gebleven?

Zo bereid je een voorleesmoment voor

Met een kleine voorbereiding voorkom je dat je tijdens het lezen moet zoeken naar een geschikte plek of uitleg. Dit stappenplan helpt:

  1. Kies een verhaal voor de groep. Denk aan de interesses van de kinderen en aan wat ze kunnen volgen als ze luisteren.
  2. Lees het stuk zelf alvast door. Zo weet je waar je wilt stoppen en welke woorden of gebeurtenissen misschien uitleg nodig hebben.
  3. Maak een luisterplek. Zorg dat kinderen je kunnen horen en eventuele platen kunnen zien. Laat ze op een manier zitten die voor hen werkt.
  4. Introduceer het boek kort. Laat de voorkant zien en vertel de titel. Vraag eventueel wat de kinderen denken dat er gaat gebeuren.
  5. Lees rustig en rond af. Geef kinderen tijd om het verhaal te volgen. Stop bij een passend moment en vraag na afloop wat hen is bijgebleven.

Je hoeft geen stemmetjes te gebruiken om een verhaal leuk te maken. Met afwisseling in tempo en een korte pauze op een spannend moment kom je al een eind. Kies een manier van voorlezen die bij jou past.

Welk verhaal past bij jouw groep?

Bij kleuters zijn prentenboeken handig: de afbeeldingen helpen om het verhaal te volgen en geven iets om samen naar te kijken. Kies een plek waar je het boek omhoog kunt houden, of loop na een bladzijde even langs de kinderen zodat ze de plaat goed zien.

In de middenbouw kun je naast prentenboeken ook verhalen met hoofdstukken kiezen. Kinderen leren dan zelfstandig lezen, maar kunnen luisterend vaak al genieten van een langer verhaal. Voor de bovenbouw mag het verhaal meer personages, spanning of ingewikkeldere situaties bevatten. Een prentenboek kan ook daar passen, bijvoorbeeld als de beelden aanleiding geven voor een gesprek.

Wissel herkenbare situaties af met fantasie en laat verschillende soorten kinderen, gezinnen en ervaringen terugkomen. Laat de klas af en toe meedenken over de keuze. Je kunt bijvoorbeeld twee boeken laten zien en de groep laten stemmen. Zo krijgen kinderen invloed, terwijl jij boeken kiest die geschikt zijn om samen te lezen.

De aandacht van de hele klas erbij houden

In een groep luistert niet ieder kind op dezelfde manier. Het ene kind zit graag stil, het andere luistert beter met iets om vast te houden. Spreek af wat anderen niet stoort en geef kinderen waar mogelijk een plek waar ze het verhaal goed kunnen volgen.

Stel tijdens het lezen af en toe een vraag, zoals: “Waarom zou hij dat doen?” of “Wat denk je dat er nu gebeurt?” Geef kinderen even denktijd en laat ook ruimte om alleen te luisteren. Als je na elke bladzijde stopt voor een vraag, kan de vaart uit het verhaal verdwijnen. Soms is doorlezen juist de beste keuze.

Komt er een onbekend woord voorbij dat nodig is om de scène te begrijpen? Leg het kort uit en lees verder. Minder belangrijke woorden kun je vaak uit het verhaal laten opmaken. Zo blijft het voorleesmoment een verhaal en wordt het niet steeds onderbroken.

Wat doe je na het voorlezen?

Een korte reactie kan genoeg zijn. Vraag bijvoorbeeld welk stukje de kinderen grappig vonden of waarom een personage een bepaalde keuze maakte. Er hoeft niet altijd een opdracht aan vast te zitten: luisteren voor het plezier is op zichzelf ook een goede reden om voor te lezen.

Wil je wel iets met het verhaal doen, laat kinderen dan een scène tekenen, een stukje naspelen of samen bedenken hoe het verdergaat. In groep 4 kun je bijvoorbeeld een briefje laten schrijven aan een personage. Houd de activiteit klein, zodat het verhaal centraal blijft staan.

Leg het voorgelezen boek daarna op een plek waar kinderen het kunnen bekijken of zelf kunnen pakken. Een kind dat benieuwd is naar het vervolg, kan zo ook buiten het gezamenlijke moment verder lezen.

Veelgestelde vragen over voorlezen op school

Hoe lees je voor aan kleuters?
Kies een verhaal dat ze kunnen volgen en laat de platen goed zien. Lees rustig, geef kinderen tijd om te kijken en reageer kort op wat ze opmerken. Een bekend boek nog eens lezen is ook fijn: kinderen herkennen het verhaal en kunnen vaak steeds meer zelf vertellen.

Heeft voorlezen in de bovenbouw nog zin?
Ja. Oudere kinderen kunnen samen luisteren naar een verhaal en daarover praten, ook als ze al zelfstandig lezen. Je kunt bovendien een boek kiezen dat sommige leerlingen niet snel zelf zouden pakken.

Hoe maak je voorlezen aantrekkelijk voor kinderen die weinig met boeken hebben?
Geef de klas invloed op de boekkeuze en wissel af tussen grappige, spannende en herkenbare verhalen. Een korte voorleesronde kan prettig zijn als lang luisteren lastig is. Dwing kinderen niet om na afloop zelf hetzelfde boek te lezen.

Wat als een kind niet wil meedoen?
Probeer te ontdekken wat lastig is. Misschien kan het kind de platen niet zien, is het verhaal moeilijk te volgen of zit het niet prettig. Een andere plek of een korter voorleesmoment kan helpen. Een kind hoeft niet op elke vraag antwoord te geven om toch te luisteren.

Een boek, een rustige plek en tijd om samen te luisteren zijn vaak al genoeg. Kijk hoe jouw klas reageert en pas het volgende voorleesmoment daarop aan.

Gerelateerde Berichten

RECENTE BLOGS