Rapunzel is een sprookje over een meisje met heel lang haar dat door een heks wordt opgesloten in een toren. Een prins ontdekt haar schuilplaats en klimt via haar vlecht naar boven. Het verhaal is vooral bekend uit de verzameling van de gebroeders Grimm en uit de Disneyfilm Rapunzel.
De film vertelt een vrolijker en avontuurlijker verhaal dan het oorspronkelijke sprookje. Ook de personages en het einde verschillen. Hieronder lees je eerst het verhaal van Grimm, daarna wat de Disneyversie anders maakt.
Het verhaal van Rapunzel
Lang geleden wonen een man en een vrouw naast de tuin van een tovervrouw. De vrouw verwacht een kind en krijgt grote trek in de rapunzel die in de tuin groeit. Haar man sluipt naar binnen om de plant voor haar te plukken.
Als de tovervrouw hem betrapt, smeekt hij om vergiffenis. Hij mag de rapunzel meenemen, maar moet haar in ruil het kind geven dat op komst is. Wanneer het meisje wordt geboren, neemt de tovervrouw haar mee. Ze noemt haar Rapunzel.
Rapunzel groeit op tot een mooi meisje met lang, goudkleurig haar. De tovervrouw brengt haar naar een hoge toren in het bos. De toren heeft geen deur en geen trap, alleen bovenin zit een klein raam.
Wanneer de tovervrouw op bezoek komt, roept ze naar boven: “Rapunzel, laat je haar neer!” Het meisje laat haar lange vlecht uit het raam hangen en de tovervrouw klimt eraan omhoog.
Op een dag hoort een prins Rapunzel zingen. Hij wil weten waar de mooie stem vandaan komt en ontdekt de toren. Later ziet hij hoe de tovervrouw via de vlecht naar binnen klimt. Als zij weg is, roept ook hij naar Rapunzel en vraagt haar haar te laten zakken.
Rapunzel schrikt eerst van de onbekende bezoeker. Ze heeft nog nooit een andere man gezien. Maar de prins spreekt vriendelijk met haar. Hij komt steeds terug en ze worden verliefd.
De twee bedenken een plan om uit de toren te ontsnappen. De prins brengt bij zijn bezoeken zijde mee, zodat Rapunzel daarvan een ladder kan maken. Voordat hun plan lukt, ontdekt de tovervrouw dat de prins bij haar is geweest.
De tovervrouw is woedend. Ze knipt Rapunzels haar af en stuurt haar weg naar een verlaten plek. Daarna wacht ze in de toren op de prins. Als hij roept, laat ze de afgeknipte vlecht naar beneden hangen. Zo klimt de prins omhoog, maar in plaats van Rapunzel vindt hij de tovervrouw.
Van verdriet en schrik springt de prins uit de toren. Hij valt in een doornstruik en raakt blind. Lange tijd zwerft hij rond, op zoek naar Rapunzel.
Uiteindelijk hoort hij haar stem en vindt hij haar terug. Rapunzel woont daar met hun twee kinderen. Als ze elkaar omhelzen, vallen haar tranen op zijn ogen. Daardoor kan de prins weer zien. Samen gaan ze naar zijn koninkrijk, waar ze voortaan kunnen blijven.
Waar komt de naam Rapunzel vandaan?
Rapunzel is vernoemd naar de plant die haar moeder zo graag wilde eten. In het sprookje heet die plant rapunzel. Haar vader haalt ervan uit de tuin van de tovervrouw en juist daardoor komt het meisje bij die vrouw terecht.
De gebroeders Grimm namen het verhaal op in hun sprookjesverzameling. Er bestaan verschillende uitgaven en navertellingen, waardoor details soms anders zijn. De toren, het lange haar en de ontmoeting met de prins blijven herkenbare onderdelen.
Rapunzel in de Disneyfilm
In de animatiefilm Rapunzel uit 2010 is Rapunzel een prinses die als baby uit het paleis wordt meegenomen door Moeder Gothel. Haar lange blonde haar heeft een magische genezende kracht. Gothel houdt haar in een toren en vertelt haar dat de wereld buiten gevaarlijk is.
Rapunzel droomt ervan om de zwevende lichtjes te zien die elk jaar op haar verjaardag aan de hemel verschijnen. Wanneer de dief Flynn Rider in haar toren terechtkomt, vraagt ze hem haar naar de lichtjes te brengen. Samen verlaten ze de toren en beleven ze allerlei avonturen.
De film heeft grappige en muzikale momenten, maar ook spannende scènes met Gothel. Het verhaal draait niet alleen om verliefd worden: Rapunzel ontdekt ook wie ze is en leert zelf keuzes te maken.
De grootste verschillen tussen het sprookje en de film
- De ouders: in het sprookje geven Rapunzels ouders haar aan de tovervrouw. In de film wordt ze als baby uit het paleis meegenomen.
- Het haar: in beide verhalen kan iemand via haar lange haar de toren beklimmen. In de film heeft het haar ook magische krachten.
- De bezoeker: in het sprookje is het een prins die haar vindt. In de film ontmoet ze Flynn Rider, een dief.
- De reis: in de film gaat Rapunzel zelf met Flynn op pad. In het sprookje wordt ze door de tovervrouw naar een verlaten plek gestuurd.
- Het einde: in het verhaal van Grimm raakt de prins blind en vindt hij Rapunzel later terug. De film heeft een andere ontknoping.
Rapunzel voorlezen aan kinderen
Het sprookje van Grimm kan spannend zijn voor jonge kinderen. Rapunzel wordt opgesloten, haar haar wordt afgeknipt en de prins raakt blind. In een kinderboek zijn zulke momenten soms zachter verteld of weggelaten. Blader de versie die je wilt voorlezen daarom even door, zodat je weet wat je kind te horen krijgt.
Je kunt tijdens het lezen samen stilstaan bij Rapunzels keuzes. Hoe zou het voelen om altijd in een toren te wonen? En wat zou je als eerste willen zien als je naar buiten mocht? Bij de film kun je ook praten over waarom Rapunzel Gothel eerst gelooft en later toch op avontuur gaat.
Veelgestelde vragen over Rapunzel
Hoe heet het beestje van Rapunzel?
In de Disneyfilm heet haar kleine groene vriend Pascal. Hij is een kameleon en woont bij haar in de toren.
Hoe heet de prins van Rapunzel?
In het sprookje van Grimm heeft de prins geen naam. In de Disneyfilm heet de man op wie Rapunzel verliefd wordt Flynn Rider. Zijn echte naam is Eugene Fitzherbert.
Hoe heet Rapunzel in Nederland?
Ook in Nederland heet het meisje Rapunzel. De Disneyfilm heet hier eveneens Rapunzel; de oorspronkelijke Engelse titel is Tangled.
Waar is Rapunzel opgenomen?
De Disneyfilm uit 2010 is een animatiefilm. Het verhaal is dus getekend en met computers gemaakt, niet op een bestaande plek opgenomen.
Wil je samen genieten van het torenverhaal, dan geeft het sprookje van Grimm een spannendere vertelling en de Disneyfilm een luchtiger avontuur met liedjes. In beide versies begint Rapunzels wereld achter een raam hoog in de toren.

