Wat is Sint Maarten? Het verhaal achter het feest

Sint Maarten is een feest op 11 november waarbij kinderen met een lampion langs de deuren gaan, een liedje zingen en iets lekkers krijgen. Het feest is genoemd naar de heilige Martinus van Tours en draait om geven, delen en aandacht voor elkaar.

Voor kinderen is het vooral een avond vol lichtjes en snoep. Maar achter die traditie zit een oud verhaal over iemand helpen die het moeilijk heeft.

Wat is Sint Maarten en wat vieren we?

Op Sint Maarten herdenken christenen de heilige Martinus. Zijn feestdag is op 11 november. In Nederland is het ook een kinderfeest geworden: kinderen gaan met een lichtje langs huizen en krijgen na het zingen bijvoorbeeld snoep of fruit.

Je hoeft niet gelovig te zijn om Sint Maarten te vieren. Voor veel gezinnen is het vooral een gezellige traditie in een donkere tijd van het jaar. De gedachte achter het feest past daar mooi bij: je deelt iets met een ander.

Wie was Sint Maarten?

Sint Maarten heette eigenlijk Martinus. Hij leefde in de vierde eeuw en werd geboren in Pannonië, een gebied waar ook het huidige Hongarije bij hoorde. Later diende hij in het Romeinse leger en werd hij bisschop van de Franse stad Tours.

Het bekendste verhaal over Martinus speelt zich af op een koude dag. Volgens de legende zag hij een bedelaar die nauwelijks kleding had. Martinus sneed zijn eigen mantel met een zwaard in tweeën en gaf de helft aan de man.

Of het verhaal precies zo is gebeurd, weten we niet. De boodschap is wel duidelijk: Martinus deelde wat hij had met iemand die hulp nodig had. Daarom wordt hij verbonden met naastenliefde en vrijgevigheid.

Waarom lopen kinderen met een lampion?

De lampion maakt Sint Maarten tot een lichtjesfeest. Kinderen dragen hun lichtje mee terwijl ze langs de deuren lopen. Vaak hebben ze de lampion zelf gemaakt, bijvoorbeeld van papier of karton.

Het gebruik om met lichtjes te lopen bestaat al lang, maar waar het precies vandaan komt, is niet bekend. Ook vreugdevuren horen op sommige plaatsen bij de traditie. Je hoeft dus geen vaste betekenis aan de lampion te geven om mee te kunnen doen: het lichtje hoort vooral bij de sfeer van de avond.

Een lampion met een ledlichtje is handig voor kinderen. Er zit geen open vlam in en het papier kan daardoor niet door een kaarsje in brand vliegen.

Van geven aan arme mensen naar een kinderfeest

Sint Maarten heeft ook een geschiedenis als bedelfeest. Mensen die weinig hadden, gingen langs de deuren en zongen in ruil voor bijvoorbeeld eten, geld of brandstof. Dat kon helpen om de winter door te komen.

In de loop van de tijd veranderde het feest. Het langs de deuren gaan werd op veel plekken een gebruik voor kinderen. Het geven bleef bestaan, maar meestal gaat het nu om een kleine traktatie na een liedje.

De oorsprong van alle Sint-Maartensgebruiken is niet helemaal duidelijk. Soms wordt het feest verbonden met oude winterfeesten, maar daarvoor is geen hard bewijs. Wel is bekend dat lichtjes en vuren al lang bij de viering van Sint Maarten horen.

Is Sint Maarten hetzelfde als Sinterklaas of Halloween?

Nee. Sint Maarten, Sinterklaas en Halloween zijn verschillende feesten, al hebben ze overeenkomsten.

  • Sint Maarten: op 11 november gaan kinderen met een lampion langs de deuren en zingen ze voor een traktatie.
  • Sinterklaas: dit feest draait om Sinterklaas, een andere heilige, en wordt in Nederland vooral rond 5 december gevierd.
  • Halloween: op 31 oktober verkleden kinderen zich vaak en gaan ze op sommige plekken langs de deuren voor snoep. Het feest heeft een andere achtergrond dan Sint Maarten.

In delen van België is Sint Maarten ook een gever die kinderen cadeautjes brengt. De manier van vieren verschilt dus per plaats.

Veelgestelde vragen over Sint Maarten

Moet je christelijk zijn om Sint Maarten te vieren?
Nee. Het feest heeft een christelijke achtergrond, maar iedereen kan meedoen. Veel gezinnen vieren het als een traditie met lampionnen, liedjes en iets lekkers.

Waarom krijgen kinderen snoep met Sint Maarten?
Het krijgen van iets lekkers past bij de oude gewoonte om zingende mensen aan de deur iets te geven. Vroeger konden dat ook voedsel, geld of brandstof zijn. Nu krijgen kinderen vaak snoep of fruit.

Is Sint Maarten een officiële vrije dag?
Nee, 11 november is in Nederland geen algemene officiële vrije dag. Scholen en winkels zijn die dag meestal gewoon open.

Is Sint Maarten een persoon of een feest?
Allebei. Sint Maarten is een naam voor de heilige Martinus van Tours. Het feest op 11 november is naar hem genoemd.

Wil je het verhaal aan je kind uitleggen? Vertel dan over Martinus die zijn mantel deelde. Zo krijgt het lekkers in de tas een betekenis: Sint Maarten gaat niet alleen over krijgen, maar ook over geven.

Gerelateerde Berichten

RECENTE BLOGS